Valetta to miasto, które zostało zbudowane od podstaw przez rycerzy zakonu Joannitów po zwycięstwie nad Turkami i ich sułtanem Sulejmanem.

Nazwę zawdzięcza Wielkiemu Mistrzowi Janowi de La Vallette, który osobiście nadzorował budowę miasta. Obecnie Miasto Rycerzy (tak nazywana jest Valletta) jest stolicą Malty i liczy 110 tys. mieszkańców.

To niewielkie miasto jest miejscem, którego nie wolno ominąć przy zwiedzaniu Malty. Choć nie zajmuje wiele powierzchni, to kryje w swoich murach wiele atrakcji.

Do jednych z nich na pewno można zaliczyć Narodowe Muzeum Archeologiczne, które może się poszczycić największą na Malcie kolekcją starożytnej ceramiki, rzeźby, kamiennych narzędzi i wszelkich przedmiotów związanych z dziejami tej wyspy. Muzeum posiada ciekawą kolekcje wyposażenie grobowców z czasów rzymskiego imperium.

Pałac Wielkich Mistrzów (obecnie siedziba prezydenta Malty oraz parlamentu) przez wieki był siedzibą władz zakonu Joannitów. Ten swoisty symbol potęgi i bogactwa zakonu, ukończono w 1574 roku. Wiele z korytarzy udekorowanych jest fryzami przedstawiającymi sceny z historii zakonu. Ze ścian spoglądają z portretów na zwiedzających twarze wielkich mistrzów. Marmurowe posadzki i zapierające dech w piersiach dzieła snycerzy, będące ozdobą każdego z pomieszczeń są jednym z elementów, którego nie sposób zapomnieć.

W pałacu zgromadzono jedną z największych kolekcji broni.

Jednym z najbardziej zaskakujących zabytków Malty jest katedra Św. Jana – zbudowany w latach 1573-77 jako główna świątynia rycerzy z zakonu Św. Jana. Z zewnątrz obiekt ten nie wyróżnia się niczym specjalnym. Surowa architektura, typowa dla miasta – twierdzy, nie zapowiada tego co czeka nas wewnątrz. Po wejściu do środka przepych barokowego wystroju wręcz przytłacza. W katedrze znajduje się jedno z najsłynniejszych dzieł włoskiego malarza Caravaggio – Ścięcie Św. Jana oraz wiele innych dzieł.

W niemal całej świątyni spoczywają synowie najznamienitszych rodzin szlacheckich XVI i XVII wieku. Inskrypcje na płytach opisują historię ich życia oraz mężne czyny zakonu.

Godny uwagi jest też XVI-wieczny pałac – Casa Rocca Piccola. Udostępniony przez właścicieli do zwiedzania, zachwyca doskonale utrzymanymi meblami z XVI, XVII i XVIII wieku oraz licznymi dziełami sztuki.

Poza tym godne polecenia są przejażdżki zabytkowymi bryczkami, które zapraszają na rundę wokół miasta w spacerowym tempie. Dla osób, które wolą jednak odkrywać nieznane na piechotę, Valletta jest doskonałym ku temu miejscem. Początkowo może wydawać się to trudne, bo główna ulica Republic Street jest szerokim i bardzo zatłoczonym głównie przez turystów deptakiem. Wystarczy jednak wejść w boczną uliczkę i już można odnaleźć a to maleńką uroczą kawiarenkę, a to uliczkę, która prowadzi do morza, albo piękną kamienicę, czy jeden z pięknych kościołów, a wszystko to dzięki wysokim i ciasno ustawionym budynkom w cieniu, który w upalne dni przynosi niebywałą ulgę.

Dla miłośników historii przygotowano ciekawą propozycję. W niedzielne przedpołudnia w forcie St Elmo odbywa się pokaz parady gwardii przypominający nam o tym, jak wyglądała obrona Malty przed Turkami. Mężczyźni ubrani w barwne stroje z halabardami, karabinami i armatami inscenizują scenki z życia fortu, zbiórki, potyczki, ćwiczenia i walkę.

Nie sposób też ominąć górny i dolny Ogród Barracca, z których rozpościera się wspaniały widok na port Grand Harbour oraz malownicze Three Cities na przeciwległym brzegu.

Warto również odwiedzić dzielnicę zwaną Waterfront. Miejsce, skąd odpływają ogromne statki wycieczkowe. Tuż nad samą wodą znajdziemy piękny deptak, wiele barów, restauracji i ciekawych sklepów z pamiątkami. Często są tu organizowane koncerty, podczas których doznania słuchowe są również potęgowane doznaniami wzrokowymi.